Đắk Lắk triển khai Dự án chuyển đổi nghề trong khai thác thủy sản theo hướng bền vững
Ngày 05/01/2026, UBND tỉnh Đắk Lắk đã phê duyệt Dự án “Chuyển đổi nghề trong khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk”, nhằm cơ cấu lại hoạt động khai thác thủy sản, bảo vệ nguồn lợi, phục hồi hệ sinh thái và ổn định sinh kế lâu dài cho ngư dân.
Nghề lồng xếp (lờ dây, bát quái, dớn, lừ) đã cấm từ lâu nhưng việc sử dụng công cụ đánh bắt thủy sản này vẫn còn trong ngư dân
Thực trạng khai thác thủy sản đặt ra yêu cầu cấp thiết chuyển đổi nghề
Theo thống kê, đến ngày 05/12/2025, toàn tỉnh Đắk Lắk có 2.556 tàu cá, với sản lượng khai thác biển hằng năm khoảng 68.000 tấn. Hoạt động khai thác hiện nay vẫn còn tồn tại nhiều bất cập, trong đó có tình trạng sử dụng ngư cụ cấm, khai thác sai vùng, sai tuyến, gây suy giảm nghiêm trọng nguồn lợi thủy sản và ảnh hưởng đến môi trường sinh thái. Đáng chú ý, số tàu cá hoạt động ven bờ chiếm hơn 50% tổng số tàu, tạo áp lực lớn lên nguồn lợi thủy sản ven bờ. Bên cạnh đó, một số nghề khai thác như lưới kéo, lưới rê vùng khơi được xác định là có nguy cơ cao gây tác động tiêu cực đến hệ sinh thái biển, cần được chuyển đổi theo lộ trình phù hợp.
Lực lượng lao động trong khai thác thủy sản hiện có khoảng 2.914 người, chủ yếu làm việc theo phương thức truyền thống, thu nhập bấp bênh, trình độ văn hóa và tay nghề còn hạn chế. Việc chuyển đổi nghề vì vậy không chỉ là yêu cầu về bảo vệ nguồn lợi thủy sản mà còn là giải pháp đảm bảo an sinh xã hội, ổn định đời sống cho ngư dân.
Định hướng chuyển đổi sang các ngành nghề bền vững
Dự án đề xuất chuyển đổi từ các nghề khai thác có nguy cơ cao sang các ngành nghề thân thiện với môi trường, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, bao gồm: Lĩnh vực nông nghiệp – thủy sản: nuôi trồng thủy sản (đặc biệt là nuôi biển xa bờ), dịch vụ hậu cần nghề cá, chế biến và bảo quản thủy sản. Lĩnh vực dịch vụ – du lịch: du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái gắn với bảo tồn biển, dịch vụ ăn uống, lưu trú và trải nghiệm văn hóa làng chài. Lĩnh vực phi nông nghiệp: thương mại, dịch vụ logistics, lao động tại các khu – cụm công nghiệp ven biển phù hợp với tay nghề của ngư dân.
Tàu Kiểm ngư của Chi cục Thủy sản và Biển đảo (Sở Nông nghiệp và Môi trường) tuần tra, kiểm soát trên biển
Việc chuyển đổi nghề được gắn với công tác đào tạo nghề, giải quyết việc làm và nhu cầu thực tế của thị trường lao động, bảo đảm người dân có việc làm ổn định, thu nhập bền vững sau chuyển đổi.
Chính sách hỗ trợ toàn diện cho ngư dân
Dự án đưa ra nhiều chính sách hỗ trợ thiết thực, trong đó tập trung vào đào tạo nghề, hỗ trợ đầu tư ban đầu, an sinh xã hội và tín dụng ưu đãi. Cụ thể, ngư dân thuộc hộ nghèo, cận nghèo được hỗ trợ chi phí học nghề tối đa 2,5 triệu đồng/người/khóa, hỗ trợ tiền ăn, đi lại trong thời gian học tập.
Bên cạnh đó, các hộ tham gia chuyển đổi nghề được hỗ trợ 70% giá trị ngư cụ, hỗ trợ lương thực trong thời gian ổn định nghề mới, tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi để phát triển sản xuất. Tổng kinh phí dự kiến thực hiện Dự án là hơn 727 tỷ đồng, huy động từ ngân sách Trung ương, ngân sách địa phương và các nguồn hợp pháp khác.
Tàu cá ngư dân tỉnh Đắk Lắk neo đậu tại bến sau những chuyến khai thác thủy sản
Tổ chức thực hiện theo lộ trình cụ thể
Dự án được triển khai theo hai giai đoạn: Giai đoạn 2025–2026 tập trung rà soát, thống kê nhu cầu chuyển đổi nghề, ban hành chính sách hỗ trợ và triển khai đào tạo nghề. Giai đoạn 2027–2030 tiếp tục thực hiện các chính sách hỗ trợ, đồng thời tăng cường kiểm tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi khai thác thủy sản trái phép.
Việc triển khai Dự án “Chuyển đổi nghề trong khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk” được kỳ vọng sẽ góp phần giảm áp lực khai thác ven bờ, phục hồi nguồn lợi thủy sản, bảo vệ môi trường sinh thái biển, đồng thời tạo sinh kế bền vững, nâng cao đời sống cho cộng đồng ngư dân trên địa bàn tỉnh.
Khánh Toàn - Văn phòng Sở
